. |
|
HISTORIA
KONSTANCINA
spisał
Józef Hertel.
|
|
Zabytki-Kultura-Krajoznawstwo.
|
Konstancin
i jego okolice mają wiele interesujących zabytków i miejsc
pamiątkowych. Oto niektóre z nich:
1. Konstancin - Głaz Pamiątkowy w Parku dla uczczenia założyciela
Konstancina,
Willa "Świt" przy ul. Żeromskiego - najpierw dom
znanego malarza Zdzisława Jasińskiego, a następnie w którym
mieszkał w latach 1920-25 Stefan Żeromski. Obecnie zamieszkuje
w niej córka pisarza - Monika Żeromska. Willa "Julia"
- zasłużonych rodzin-Machlejdów-Heniszów
Willa "Ukrainka" przy ul. Batorego -tu mieszkał
w latach trzydziestych Wacław Gąsiorowski. Po wojnie mieszkała
sława Warszawy i Konstancina - Jadwiga Pate. Wymieniając
te dwie sławy pisarskie trzeba wspomnieć, że w latach powojennych
mieszkali i tworzyli tu również znani pisarze: Leopold Buczkowski
(ul. Piasta 28), Roman Bratny (ul. Mickiewicza), Jerzy Zawieyski
(ul. Potulickich 7, ob. 27). Willa "Anna" ul.
Żeromskiego - dawne Osiedle Profesorskie z pamięcią o takich
sławach nauki polskiej jak profesorowie: Tatarkiewicz, Szober,
H.Mościcki, pisarce-Marii Dąbrowskiej i tłumaczce Conrada
- Anieli Zagórskiej. Willa "Moja" ul. Sienkiewicza,
gościł w niej jako w "Elżbiecinie" senatora RP
Laurysiewicza kilkakrotnie znany malarz Józef Pankiewicz.
Przy
dziełach niektórych znanych architektów dodaje się nazwiska
właścicieli:
Wilia przy ul. Batorego 41 - projektu Władysława Marconiego
(1900) - Dziewulskiego, |
"Ave"
- ul. Wilanowska, arch. Jan Heurich (1903) - Mannów,
"Zameczek" ul. Sobieskiego, arch. Izydor Pianko
(1903) -dra Rodysa,
a następnie Millerów,
"Gryf" - ul. Sobieskiego, arch. Bronisław Czosnowski
- dawna nazwa "Zagadka",
Kościół Skolimowski - arch.Rogóyski (1905) - fundacji parafian,
Kościół Jeziorny Fabrycznej - arch. Kuder (1907) - fundacji
Natansona
i pracowników Papierni,
Kościół Konstanciński - arch. Józef Dziekoński (1911) -
fundatorki Józefy hrabiny Dąmbskiej,
"Ukrainka"- ul. Batorego, arch. Tadeusza Tołwińskiego
(1914) i rodź. Emeryków, |
Zameczek
Seydla |
|
"Dworek
w Lesie" - ul. Skargi, arch. Antoni Wójcicki - dra
Wedla,
"Anusia" ul. Żółkiewskiego - arch. Czesław
Przybylski (1934) - rodź. Wertheimów,
"Eloe" - ul. Jagiellońska, arch. Kazimierz Skórewicz
- prezydenta Warszawy
Drzewieckiego,
As"- ul. Sobieskiego 21 - Dom Pracy Twórczej "ZAiKS",
Cmentarz Skolimowski - Złota Księga Zasłużonych,
Cmentarz Bohaterów Powstania Warszawskiego w Powsinie,
Cmentarz Słomczyński z Kaplicą Rodową Potulickich - Mielżyńskich,
Cmentarz na Maryninie uwieczniony przez S. Źeromskiego
w dziele "Pomyłki".
2. Obory - zespół dworski z drugiej połowy XVII w. - dzieło
kręgu arch. Tylmana z Gameren. Własność niegdyś Kanclerza
Koronnego Króla Jana III Sobieskiego i jego żony-siostry
Królowej Marysieńki. Później rodziny Hrabiów Potulickich.
Od 1948 roku - Dom Pisarzy Polskich im. Bolesława Prusa.
3. Jeziorna - tu w r. 1760 uruchomiono młyn papiernię
do produkcji papieru czerpanego, dając początek Królewskiej
Fabryce Papieru i dzisiejszym Warszawskim Zakładom Papierniczym.
Ciekawa fabryczna wystawa historii papiernictwa i ruchów
robotniczych.
|
|
Cenne fotogramy Starej Papierni, najstarszego zabytku Jeziorny,
bo z r. 1830 według projektu znanego architekta Jana Jakuba
Gaya. Popularna Szmaciamia budzi politowanie po pożarze
sprzed kilkunastu lat. Godne poznania zabytkowe obiekty
architektury Osiedla Fabrycznego na Mirkowie, jak również
neogotycki Kościół Św. Józefa z cennymi obrazami - Chrzest
Pana Jezusa nieznanego mistrza XVII w. i Chrystusa Króla
w Cierniowej Koronie słynnego Adama Styki. |
Willa
"Syrena" |
|
